Ο Κοσμήτορας της Θεολογικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Καθηγητής Εμμανουήλ Καραγεωργούδης, με αφορμή τα διαχρονικά κενά θεολόγων στα δημόσια σχολεία, απέστειλε επιστολή στην Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κ. Σοφία Ζαχαράκη.
Σε αυτή επισημαίνει ότι οι διορισμοί και οι προσλήψεις αναπληρωτών του κλάδου ΠΕ01 δεν καλύπτουν τις πραγματικές ανάγκες των σχολείων. Ως αποτέλεσμα, το μάθημα των Θρησκευτικών συχνά ανατίθεται σε εκπαιδευτικούς άλλων ειδικοτήτων. Όπως τονίζει, το άρθρο 16 παρ. 2 του Συντάγματος υποχρεώνει την Πολιτεία να εξασφαλίζει ότι το μάθημα διδάσκεται από κατάλληλα καταρτισμένους εκπαιδευτικούς. Εκφράζει παράλληλα την αλληλεγγύη του στους αδιόριστους θεολόγους. Ο Κοσμήτορας προτείνει την επανεξέταση του προγραμματισμού διορισμών με βάση τις πραγματικές ανάγκες και τη διασφάλιση της συνάφειας ανάμεσα στην ειδικότητα του εκπαιδευτικού και στο μάθημα.
Αναλυτικά το πλήρες κείμενο της επιστολής:
Θεολογική Σχολή ΕΚΠΑ – Κοσμητεία
ΚΟΣΜΗΤΩΡ: ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ Δ. ΚΑΡΑΓΕΩΡΓΟΥΔΗΣ
Καθηγητής
Κτήριο Θεολογικής Σχολής, Πανεπιστημιούπολη, Άνω Ιλίσια, 157 84, Αθήνα
Τηλ. (+30) 210 727 5870, E-mail: ekarag@soctheol.uoa.gr, deantheol@uoa.gr
Προς
Την Εξοχοτάτη Υπουργό
Παιδείας, Θρησκευμάτων & Αθλητισμού
κ. Σοφία Ζαχαράκη
Ανδρέα Παπανδρέου 37, Μαρούσι, Τ.Κ. 151 80
Αθήνα, 6-11-2026
Εξοχωτάτη και λίαν αγαπητή κ. Υπουργέ,
Αναγνωρίζοντας τις προσπάθειες που τα τελευταία χρόνια καταβάλλει η Πολιτεία για την αναβάθμιση του δημόσιου σχολείου σε ένα απαιτητικό δημοσιονομικό και κοινωνικό περιβάλλον, ως Κοσμήτορας της Θεολογικής Σχολής του ΕΚΠΑ κρίνω αναγκαίο να επισημάνω ότι ο αριθμός των μόνιμων διορισμών, καθώς και των προσλήψεων αναπληρωτών εκπαιδευτικών του κλάδου ΠΕ01 Θεολόγων παραμένει διαχρονικά περιορισμένος. Ο αριθμός αυτός δεν φαίνεται να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των σχολικών μονάδων. Η κατάσταση αυτή έχει ως αποτέλεσμα να διατηρούνται κενά, και σε αρκετές περιπτώσεις το μάθημα των Θρησκευτικών ανατίθεται σε εκπαιδευτικούς άλλων ειδικοτήτων, που δεν διαθέτουν την ειδική επιστημονική κατάρτιση την οποία απαιτεί το γνωστικό αντικείμενο.
Το ζήτημα δεν είναι μόνο διοικητικό. Αφορά ευθέως τη συνταγματική τάξη. Κατά το άρθρο 16 παρ. 2 του Συντάγματος, η παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του Κράτους και έχει σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Ελλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες. Η διάταξη αυτή, όπως την έχει ερμηνεύσει η νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, θεμελιώνει τη θέση του μαθήματος των Θρησκευτικών στο δημόσιο σχολείο. Ταυτόχρονα, προϋποθέτει ότι το μάθημα διδάσκεται με επιστημονική επάρκεια. Η διδασκαλία πρέπει επίσης να σέβεται τη θρησκευτική ελευθερία που κατοχυρώνει το άρθρο 13 του Συντάγματος. Η Πολιτεία οφείλει, επομένως, όχι μόνο να προβλέπει το μάθημα στα ωρολόγια προγράμματα, αλλά και να εξασφαλίζει τις αναγκαίες προϋποθέσεις, πρώτη από τις οποίες είναι η στελέχωση με εκπαιδευτικούς κατάλληλα καταρτισμένους στο αντικείμενο. Μόνο έτσι ο συνταγματικός σκοπός μπορεί να επιτευχθεί ουσιαστικά και όχι τυπικά. Κατά την άποψή μας, η ανάθεση του μαθήματος σε εκπαιδευτικούς χωρίς σχετική ειδίκευση, καθώς και η απουσία του από ορισμένα δημόσια σχολεία, δεν εξυπηρετούν πλήρως τη συνταγματική αυτή επιταγή.
Με βάση τη διαπίστωση αυτή, θα πρέπει να υπογραμμιστεί ότι η θρησκευτική συνείδηση που αναφέρει το Σύνταγμα συνδέεται άρρηκτα με τον θρησκευτικό γραμματισμό. Συνδέεται, επίσης, με τη διάπλαση ελεύθερων και υπεύθυνων πολιτών, την οποία η ίδια διάταξη θέτει ως σκοπό. Σε μια εποχή γεωπολιτικής αστάθειας, αυξανόμενης πολιτισμικής και θρησκευτικής πολυμορφίας και ευρείας διάδοσης στερεοτύπων και παραπληροφόρησης, η επιστημονικά τεκμηριωμένη γνώση για τις θρησκείες είναι προϋπόθεση για την κατανόηση του σύγχρονου κόσμου. Συμβάλλει στην καλλιέργεια της κριτικής σκέψης, στον σεβασμό της ετερότητας και στην πρόληψη του φανατισμού και της μισαλλοδοξίας. Οι στόχοι αυτοί μπορούν να επιτευχθούν μόνον όταν το μάθημα διδάσκεται από εκπαιδευτικούς με την κατάλληλη επιστημονική και παιδαγωγική εξειδίκευση. Αυτή την εξειδίκευση παρέχουν τα προγράμματα σπουδών των Θεολογικών Σχολών της χώρας.
Με βάση τα παραπάνω και αλληλέγγυος προς τους αδιόριστους θεολόγους, που, επί σειράν ετών, αναμένουν την επαγγελματική τους αποκατάσταση, παρά την υψηλή επιστημονική τους κατάρτιση, απευθύνομαι με ιδιαίτερη εκτίμηση αλλά και υψηλή προσδοκία προς Εσάς Κυρία Υπουργέ, προτείνοντας:
1. Να επανεξεταστεί ο προγραμματισμός διορισμών και προσλήψεων στον κλάδο ΠΕ01 Θεολόγων, με βάση την αποτύπωση των πραγματικών εκπαιδευτικών αναγκών, ώστε να εκπληρώνεται πλήρως η συνταγματική αποστολή του άρθρου 16 παρ. 2.
2. Να διασφαλιστεί η επιστημονική συνάφεια ανάμεσα στα προσόντα των εκπαιδευτικών και στο γνωστικό αντικείμενο που διδάσκουν, ώστε να περιοριστούν οι αναθέσεις του μαθήματος σε εκπαιδευτικούς άλλων ειδικοτήτων.
3. Να επανεξεταστεί η απουσία του μαθήματος της θρησκευτικής εκπαίδευσης από τα δημόσια σχολεία που προσφέρουν το πρόγραμμα του Διεθνούς Απολυτηρίου. Η συνταγματική επιταγή ισχύει για το σύνολο των μαθητών της δημόσιας εκπαίδευσης, οπότε προτείνεται να αναζητηθεί μορφή θρησκευτικής εκπαίδευσης συμβατή με το διεθνές πρόγραμμα.
4. Να ξεκινήσει θεσμικός διάλογος του Υπουργείου με τις Θεολογικές Σχολές της χώρας για τη μελλοντική πορεία της θρησκευτικής εκπαίδευσης στο δημόσιο σχολείο.
Τέλος, επιθυμώ να Σας διαβεβαιώσω ότι η Θεολογική Σχολή του ΕΚΠΑ παραμένει στη διάθεση του Υπουργείου για κάθε μορφή επιστημονικής συνεργασίας, που θα συμβάλει στην αναβάθμιση του μαθήματος των Θρησκευτικών και της δημόσιας εκπαίδευσης συνολικά.
Με εξιδιασμένη τιμή,
Εμμανουήλ Καραγεωργούδης
Καθηγητής ΕΚΠΑ
Κοσμήτορας της Θεολογικής Σχολής
