Του Νικολάου Ζαΐμη
Μακρά αδελφική επικοινωνία με τον Οικουμενικό Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο είχε τη Δευτέρα, 6 Ιουλίου 2026, ο Αρχιεπίσκοπος Καναδά κ. Σωτήριος κατά την κατ’ ιδίαν συνάντηση την οποία είχαν στο Φανάρι όπου και του γνωστοποίησε την πρόθεσή του να παραιτηθεί, ύστερα από περισσότερο από μισό αιώνα διακονίας και προσφοράς στην Επαρχία του Οικουμενικού Θρόνου στον Καναδά.
Μάλιστα, κατά τη χθεσινή Θεία Λειτουργία στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό Αγίας Κυριακής Κοντοσκαλίου ο Παναγιώτατος στην ομιλία του παρουσίασε τον Αρχιεπίσκοπο κ. Σωτήριο, του οποίου έπλεξε το εγκώμιο για την πολυετή εύορκο εκκλησιαστική διακονία του και ανακοίνωσε την πρόθεση του Σεβασμιωτάτου να αποσυρθεί της ενεργού υπηρεσίας και να εφησυχάσει.
Με την απόφαση αυτή του Αρχιεπισκόπου Καναδά κλείνει ένα μεγάλο ιστορικό κεφάλαιο το οποίο γράφτηκε επί δεκαετίες στην κεντρική διοίκηση, τις ενορίες καθώς και τις κοινότητες της ομογένειας στον Καναδά.
Η εκλογή και οι προκλήσεις της επόμενης ημέρας
Πλέον απομένουν τα διαδικαστικά για να προβεί η Αγία και Ιερά Σύνοδος στην εκλογή του διαδόχου του Αρχιεπισκόπου Σωτηρίου ο οποίος θα κληθεί να συνεχίσει το έργο. Σύμφωνα με αποκλειστικό δημοσίευμα του Εθνικού Κήρυκα και του δημοσιογράφου Θεόδωρου Καλμούκου η εκλογή του νέου Αρχιεπισκόπου θα λάβει χώρα στις 22 Ιουλίου 2026. Θα έχει προηγηθεί μια ημέρα νωρίτερα και η τυπική γραπτή παραίτηση του Σεβασμιωτάτου.
Η Εκκλησία εν Καναδά βρίσκεται στο σταυροδρόμι των εξελίξεων οι οποίες επηρεάζουν τον τρόπο ποιμαντικής προσέγγισης. Η προσέλευση στην Ορθόδοξη Εκκλησία παρουσιάζει αύξηση στη χώρα, ωστόσο οι ελλείψεις ιερέων δημιουργούν πρόσθετα προβλήματα στο ενοριακό έργο. Τα ζητήματα αυτά βρέθηκαν πρόσφατα στο επίκεντρο της συνεδρίασης της Καναδικής Συνέλευσης Ορθοδόξων Επισκόπων στην οποία προήδρευσε – για τελευταία φορά όπως φαίνεται – ο Αρχιεπίσκοπος κ. Σωτήριος.
Επίσης, ένα άλλο σημαντικό ζήτημα που συζητήθηκε ήταν η ισορροπία μεταξύ της χρήσης των παραδοσιακών λειτουργικών γλωσσών και της χρήσης των τοπικών γλωσσών, ιδίως των αγγλικών και των γαλλικών.
52 χρόνια Επισκοπικής διακονίας
Γεννημένος στα Λεπιανά Άρτης Ηπείρου το 1936 ο Αρχιεπίσκοπος κ. Σωτήριος μετά τα εγκύκλια γράμματα σπούδασε στην Θεολογική Σχολή Αθηνών και στο Πανεπιστήμιο του Μόντρεαλ, εξ ου έλαβε το πτυχίο του Μαγίστρου της Θεολογίας. Υπηρέτησε ως Επιμελητής της Θεολογικής Σχολής Βοστώνης.
Η ιερατική διαδρομή ξεκινά 64 χρόνια πριν περίπου τέτοιες ημέρες καθώς στις 17 Ιουλίου 1962 χειροτονήθηκε Διάκονος. Το ίδιο έτος χειροτονήθηκε Πρεσβύτερος αναλαμβάνοντας εκκλησιαστική διακονία στον Καναδά.
Εξελέγη Επίσκοπος στις 18 Δεκεμβρίου 1973 και χειροτονήθηκε στις 27 Ιανουαρίου 1974. Ανυψώθηκε σε Μητροπολίτη Τορόντο, υπέρτιμο και έξαρχο παντός Καναδά, το 1996 ενώ τον Ιούνιο του 2019 ανυψώθηκε σε Αρχιεπίσκοπο Καναδά, υπέρτιμο και έξαρχο πάσης Αρκτικής.
Παρακολουθήστε ένα βίντεο ντοκουμέντο με την εις Επίσκοπον χειροτονία του κ. Σωτηρίου τον Ιανουάριο του 1974 από τον τότε Αρχιεπίσκοπο Αμερικής Ιάκωβο:
Ο μεγάλος ευεργέτης
Πριν λίγες εβδομάδες, την Κυριακή, 14 Ιουνίου 2026, στο Πολιτιστικό Κέντρο της Αρχιεπισκοπής Καναδά, περισσότεροι από 600 άνθρωποι παρακάθησαν σε μέγα δείπνο για να τιμήσουν τη ζωή και το πολυσχιδές εν Χριστώ έργο του Σεβασμιωτάτου κ. Σωτηρίου.
Στην ομιλία του ο ίδιος ο Αρχιεπίσκοπος Σωτήριος, με τον γνωστό απλό και αυθόρμητο τρόπο του, χωρίς γραπτές σημειώσεις, μίλησε για τα δύσκολα παιδικά του χρόνια στην Ήπειρο, για την αγάπη του προς την Εκκλησία από νεαρή ηλικία, για τους ευεργέτες που στήριξαν την πορεία του και για την εντυπωσιακή ανάπτυξη της Ορθόδοξης Εκκλησίας στον Καναδά κατά τον τελευταίο μισό αιώνα.
Χαρακτηριστικά ανέφερε: «Ο μεγάλος ευεργέτης, όχι μόνο εμού, αλλά και της Εκκλησίας του Καναδά είναι ο Παναγιώτατος Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος, ο οποίος με την αποφασιστικότητα και τη διορατικότητα που τον διακρίνουν, το 1996 έκανε τον Καναδά ξεχωριστή Μητρόπολη από την Ιερά Αρχιεπισκοπή Βορείου και Νοτίου Αμερικής, και αυτό βοήθησε τα μέγιστα στην πρόοδο της Ορθόδοξης Εκκλησίας του Καναδά».
Η Ελληνορθόδοξη Παιδεία
Ο Αρχιεπίσκοπος κ. Σωτήριος σε όλα τα χρόνια της ποιμαντορίας του έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στην ενίσχυση της Παιδείας τα θεμέλια της οποία στηρίχθηκαν στην Ορθοδοξία και την Εκκλησία. Στο εφετινό του μήνυμα για την Ημέρα της Ελληνικής Παιδείας, ο κ. Σωτήριος είχε αναφερθεί στα χαρακτηριστικά εκείνα της Ελληνικής Παιδείας τα οποία διαπλάθουν τον χαρακτήρα και την ηθική του ανθρώπου.
“Αν η Ελληνική Παιδεία προσφέρει μόνο γνώση, δεν εκπληρώνει το σκοπό της. Σκοπός της, είπαμε, είναι η διάπλαση του σωστού χαρακτήρα. Για να διαπλάσει σωστό χαρακτήρα η Ελληνική Παιδεία, όχι μόνο πρέπει να προσφέρει όλα όσα είπαμε ανωτέρω, αλλά πρέπει και να τα προσφέρει με σωστό τρόπο”, έγραψε τον Ιανουάριο του 2026.
Ο Σεβασμιώτατος σε μια ρεαλιστική προσέγγιση είχε υπογραμμίσει ότι το πείραμα να κρατήσουμε τους Έλληνες, Έλληνες εκτός Ελλάδας, προσφέροντας ξερή γνώση της ελληνικής γλώσσας, της ελληνικής κουλτούρας, της ελληνικής ιστορίας, απέτυχε.
“Όσο κι αν μερικοί δε θέλουν να το παραδεχτούν, στο εξωτερικό δεν θα μείνει τίποτε άλλο από την Ελληνορθόδοξη Πίστη, την Ελληνορθόδοξη Εκκλησία. Θέλουμε να είμαστε ρεαλιστές; Θέλουμε να πατούμε επί στερεού εδάφους πάνω στη γη; Τότε πρέπει η Ελληνική μας Παιδεία να είναι Ελληνορθόδοξη Παιδεία και να διαπλάθει σωστούς χαρακτήρες. Αν αυτό δεν κάνουμε, τότε περπατάμε στα σύννεφα. Τίποτε δεν γίνεται με λόγια. Χρειάζεται πράξη. Χρειάζεται δουλειά. Χρειάζονται θυσίες”, είχε αναφέρει.
Ο Αρχιεπίσκοπος Καναδά είχε κάνοντας το δικό του ταμείο τόνισε ότι η προσπάθειά για την Ελληνορθόξοξη Παιδεία δεν είναι αρκετή και συνεπώς χρειάζεται να την πολλαπλασιάσουμε. “Να δώσουμε περισσότερο από τον εαυτό μας. Να γίνουμε μεγαλύτεροι εθελοντές. Να προσφέρουμε εργασία, χρόνο και χρήμα. Να αγαπήσουμε την Ελληνορθόδοξη Παιδεία. Όχι απλώς να συντηρήσουμε τα σχολεία που έχουμε, ημερήσια, απογευματινά, σαββατιανά, αλλά να τα μεγαλώσουμε. Να τα πολλαπλασιάσουμε. Όλα τα παιδιά μας, πλούσια ή φτωχά, να φοιτούν στα ελληνικά μας σχολεία. Ούτε ένα παιδί δεν πρέπει να είναι εκτός των Ελληνορθοδόξων σχολείων. Και τα Ελληνορθόδοξα σχολεία μας πρέπει να διαπλάθουν χαρακτήρες. Να βγάζουν αληθινούς ορθόδοξους χριστιανούς. Τότε μόνο θα μπορούμε να πούμε, ότι επιτύχαμε”, είχε γράψει.
Αυτή την σκυτάλη στον τομέα της Ελληνορθόδοξης Παιδείας καλείται θα να αναλάβει με στόχο τον πολλαπλασιασμό της ο νέος Αρχιεπίσκοπος, όποιος και αν είναι αυτός.
