Με λαμπρότητα εορτάστηκε την Τετάρτη 29 Ιουλίου 2026 στο Μαυροβούνιο η μνήμη του Αγίου Ιερομάρτυρος Αθηνογένη (16 Ιουλίου 2026 με το παλαιό εορτολόγιο) και η 150η επέτειος από την ιστορική Μάχη του Βούτσι Ντο η οποία έχει καταγραφεί με χρυσά γράμματα στην ιστορία της χώρας, ως ένα από τα λαμπρότερα παραδείγματα ενότητας, αφοσίωσης, γενναιότητας και επιμονής στον αγώνα για την ελευθερία.
Το πρωί τελέστηκε στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό του Αγίου Ιερομάρτυρος Αθηνογένη στο Βούτσι Ντο Πατριαρχική και πολυαρχιερατική Θεία Λειτουργία προεξάρχοντος του Μακαριωτάτου Πατριάρχη Σερβίας κ.κ. Πορφυρίου, συλλειτουργούντων των Σεβασμιωτάτων Μητροπολιτών Δαμπροβοσνίας κ. Χρυσοστόμου, Μαυροβουνίου και Παραθαλασσίας κ. Ιωαννικίου, Σουμαδίας κ. Ιωάννου, Μιλέσεβας κ. Αθανασίου, Κρούσεβατς κ. Δαυΐδ, Τιμοκίου κ. Ιλαρίωνος, Ναϊσού κ. Αρσενίου, Ζαχουμίου, Ερζεγοβίνης και Στόνου και Παραθαλασσίας κ. Δημητρίου και Βουδίμλιε και Νίκσιτς κ. Μεθοδίου, καθώς και των Πανιερωτάτων Επισκόπων Σλαυονίας κ. Ιωάννου, Μπουένος Άιρες, Νοτίου και Κεντρικής Αμερικής κ. Κυρίλλου, Βαλιέβου κ. Ησυχίου και του Θεοφιλεστάτου Επισκόπου Διοκλείας κ. Παϊσίου.
Στο κήρυγμα του ο Μακαριώτατος αναφέρθηκε στην αγάπη του Θεού, στην ενότητα της Εκκλησίας και στο διαχρονικό μήνυμα της θυσίας των αγωνιστών του Βούτσι Ντο.
Ο Προκαθήμενος της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Σερβίας υπογράμμισε ότι ο Θεός δημιούργησε τον κόσμο με σοφία και τελειότητα, ώστε ολόκληρη η κτίση να φανερώνει την αγάπη, τη δημιουργική δύναμη και την πρόνοιά Του. Ο άνθρωπος, σημείωσε, πλάστηκε κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν του Θεού και κλήθηκε να αποτελεί το κέντρο της δημιουργίας, δοξάζοντας τον Δημιουργό και αναδεικνύοντας μέσα από τη ζωή του το μεγαλείο της κτίσης.
«Ο Θεός υπάρχει ως αγάπη, δημιουργεί ως αγάπη και κυβερνά τα πάντα ως αγάπη», τόνισε ο Πατριάρχης κ.κ. Πορφύριος, επισημαίνοντας ότι ακόμη και η κρίση του Θεού έχει ως μέτρο την αγάπη. Όπως ανέφερε, καμία ανθρώπινη σκέψη ή λέξη δεν μπορεί να περιγράψει πλήρως την ομορφιά, την τελειότητα και, κυρίως, την αγάπη του Θεού.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας, μέσα από το οποίο οι πιστοί γίνονται ένα με τον Χριστό και μεταξύ τους. Παρά τη μοναδικότητα των χαρισμάτων και της προσωπικότητας κάθε ανθρώπου, όλοι συγκροτούν ένα σώμα, την Εκκλησία του Χριστού. «Αν και είμαστε διαφορετικοί, γινόμαστε ο ένας ένα με τον άλλον, καθώς γινόμαστε ένα με τον Χριστό», σημείωσε.
Ο Πατριάρχης εξήρε επίσης την πνευματική κληρονομιά του Αγίου Σάββα, τον οποίο χαρακτήρισε ρίζα της εκκλησιαστικής και εθνικής ταυτότητας του σερβικού λαού. Όπου και αν βρίσκεται ένας Ορθόδοξος Σέρβος, ανέφερε, φέρει τη σφραγίδα του Σταυρού και αναγνωρίζει ως πνευματικό όνομα και σημείο αναφοράς τον Άγιο Σάββα.
Αναφερόμενος στη Μάχη του Βούτσι Ντο και στους αγωνιστές που θυσιάστηκαν στον τόπο αυτό, τόνισε ότι οι πρόγονοι γνώριζαν πως «η επίγεια βασιλεία είναι πρόσκαιρη, ενώ η ουράνια αιώνια». Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η επίγεια ζωή δεν είναι άξια περιφρόνησης, αλλά αποκτά νόημα όταν αποτελεί έκφραση του Ευαγγελίου και του ουράνιου νόμου.
Οι αγωνιστές, όπως ανέφερε, θα μπορούσαν να επιλέξουν την άνεση και τα προνόμια, αποποιούμενοι την πίστη και την ταυτότητά τους. Εκείνοι, όμως, έθεσαν τον Χριστό στο κέντρο της ζωής τους και γνώριζαν ότι η επιλογή αυτή συνεπάγεται δοκιμασίες. «Κάθε πειρασμός και κάθε δυσκολία μπορούν να νικηθούν με την αγάπη και τη δύναμη του Θεού», υπογράμμισε.
Ο Πατριάρχης κ.κ. Πορφύριος διευκρίνισε ακόμη ότι ο αγώνας τους δεν στρεφόταν εναντίον ανθρώπων, αλλά «εναντίον των δαιμονικών δυνάμεων» και υπέρ του Χριστού, της Ορθοδόξου πίστεως, της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και της αλήθειας.
Στη συνέχεια αναφέρθηκε στην ευαγγελική παραβολή των εργατών του αμπελώνα, οι οποίοι, αν και εργάστηκαν διαφορετικές ώρες, έλαβαν την ίδια αμοιβή. Όπως εξήγησε, εκείνοι που διαμαρτυρήθηκαν δεν στερήθηκαν κάτι, αλλά ενοχλήθηκαν επειδή και οι υπόλοιποι έλαβαν το ίδιο. «Ξέχασαν ότι όλα όσα είχαν ήταν δώρα του Θεού», είπε, τονίζοντας ότι η ζωή και η Βασιλεία των Ουρανών δεν αποτελούν ανθρώπινη κατάκτηση, αλλά θείο δώρο.
Οι ήρωες του Βούτσι Ντο, πρόσθεσε, δεν αγωνίστηκαν προσδοκώντας αμοιβή ή ανταμοιβή, αλλά από αγάπη προς τον Θεό, τον Χριστό, τις οικογένειες τους και τον πλησίον τους. «Γι’ αυτό δεν μετάνιωσαν για τη ζωή και τους κόπους τους και γνώριζαν ότι εξαιτίας αυτής της αγάπης όλα συμβαίνουν σύμφωνα με την πρόνοια του Θεού», πρόσθεσε μεταξύ άλλων.
Ολοκληρώνοντας το κήρυγμά του, ο Πατριάρχης κ.κ. Πορφύριος κάλεσε τους πιστούς να ανταποκρίνονται στην πρόσκληση του Θεού, ανεξαρτήτως της στιγμής κατά την οποία αυτή γίνεται αισθητή στη ζωή τους. Η πρόσκληση αυτή, σημείωσε, είναι ευκαιρία μετανοίας και εσωτερικής μεταμόρφωσης, απομάκρυνσης από το μίσος και τον εγωισμό και καλλιέργειας της συγχωρητικότητας, του ελέους, της ταπεινοφροσύνης και της αγάπης.
«Να μην λυπόμαστε τον εαυτό μας, αλλά να αγωνιζόμαστε μέχρι τέλους στον δρόμο του Χριστού», ανέφερε, προσευχόμενος ο Θεός να χαρίζει ειρήνη και χαρά όχι μόνο στους παρισταμένους, αλλά σε ολόκληρο τον κόσμο.
Η Μάχη του Βούτσι Ντο διεξήχθη στις 18 Ιουλίου 1876 και αποτέλεσε μία από τις πιο σημαντικές και καθοριστικές συγκρούσεις του Μαυροβουνιακού-Οθωμανικού Πολέμου (1876-1878). Έλαβε χώρα στην περιοχή Βούτσι Ντο (το όνομα μεταφράζεται ως «Η Κοιλάδα των Λύκων»). Η μάχη έληξε με συντριπτική νίκη των ενωμένων δυνάμεων του Μαυροβουνίου και των επαναστατών της Ερζεγοβίνης έναντι του αριθμητικά υπέρτερου οθωμανικού στρατού.