Η Εξόδιος Ακολουθία του πρώην στρατιωτικού ηγέτη των Σέρβων της Βοσνίας Ράτκο Μλάντιτς τελέστηκε τη Δευτέρα 7 Σεπτεμβρίου 2026, στον Ιερό Ναό Αγίου Αποστόλου και Ευαγγελιστή Λουκά στο Κοσούτνιακ του Βελιγραδίου, παρουσία της οικογένειας του, συμπολεμιστών του, εκπροσώπων από τον πολιτικό κόσμο, καθώς και πλήθους κόσμου που έφτασαν στην πόλη από την Σερβική Δημοκρατία της Βοσνίας και από διάφορες περιοχές όπου διαμένει σερβικός πληθυσμός.
Το σκήνωμα του εκλιπόντος στρατηγού είχε τεθεί σε λαϊκό προσκύνημα από τις πρώτες πρωινές ώρες στον Ιερό Ναό, όπου αρχικά το προσκύνησαν ο γιος του, Ντάρκο Μλάντιτς, και τα μέλη της οικογένειάς του, καθώς και στενοί συμπολεμιστές του.
Το «ύστατο χαίρε» στον Μλάντιτς προσήλθαν για να απευθύνουν και πολλοί υπουργοί της σερβικής κυβέρνησης όπως επίσης και ο πρωτότοκος γιός του Προέδρου της Σερβίας Αλεξάνταρ Βούτσιτς, Ντανίλο.
Στον Ιερό Ναό του Αγίου Λουκά βρέθηκε και ο Πρέσβης της Ρωσίας στην Σερβία Αλεξάνταρ Μπόκαν Χερτζένκο ο οποίος εξέφρασε τα συλλυπητήρια του στην οικογένεια ενώ, όπως μετέδωσε το πρακτορείο ειδήσεων Tanjug «προσήλθε και ο πρώην Υπουργός Εθνικής Άμυνας της Ελλάδας Πάνος Καμμένος για να αποτίσει φόρο τιμής στον στρατηγό Μλάντιτς».
Προ της Εξοδίου Ακολουθίας τελέστηκε Θεία Λειτουργία ενώπιον του σκηνώματος ιερουργούντος του Πρωτοπρεσβυτέρου Γεωργίου Στογισάβλεβιτς, Διευθυντή του Πατριαρχικού Γραφείου, πλαισιουμένου από κληρικούς της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Βελιγραδίου και Καρλοβικίου.
Στη συνέχεια τελέστηκε η Εξόδιος Ακολουθία προεξάρχοντος του Μακαριωτάτου Πατριάρχη Σερβίας κ.κ. Πορφυρίου.
Συγχοροστάτησαν οι Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες Σρεμ κ. Βασίλειος, Βανάτου κ. Νικάνωρ, Μπάτσκας κ. Ειρηναίος, Σβορνικίου και Τούζλας κ. Φώτιος, Μιλέσεβας κ. Αθανάσιος, Βουδίμλιε και Νίκσιτς κ. Μεθόδιος, οι Πανιερώτατοι Επίσκοποι Βαλιέβου κ. Ησύχιος, Σάμπατς κ. Ιερόθεος, και οι Θεοφιλέστατοι Επίσκοποι Μάρτσας κ. Σάββας, Λιπλιάνης κ. Δοσίθεος και Γιένοπολιε κ. Νίκων.
Επίσης παρέστησαν πλειάδα κληρικών και μοναχών από Ιερές Μητροπόλεις και Επισκοπές του Πατριαρχείου Σερβίας.
Στον επικήδειο λόγο του, ο Πατριάρχης κ.κ. Πορφύριος αναφέρθηκε πρωτίστως στο μυστήριο του θανάτου και στην ελπίδα της Αναστάσεως, υπογραμμίζοντας ότι για τον Ορθόδοξο χριστιανό ο θάνατος δεν αποτελεί την τελευταία λέξη για τον άνθρωπο.
«Σήμερα μας συγκέντρωσε η Θεία Πρόνοια σε αυτόν τον ιερό τόπο, για να προσευχηθούμε υπέρ αναπαύσεως της ψυχής και σωτηρίας του νεοκοιμηθέντος δούλου του Θεού, του αδελφού μας, στρατηγού Ράτκο», τόνισε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενος στη φυσική κατάληξη της ανθρώπινης ζωής, ο Προκαθήμενος της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Σερβίας σημείωσε: «Μόνο ένα πράγμα είναι βέβαιο ότι θα συμβεί σε καθέναν που γεννήθηκε, σε καθέναν που κλήθηκε από την ανυπαρξία στην ύπαρξη: ότι κάποτε θα φύγει από αυτόν τον κόσμο».
Ο Πατριάρχης κ.κ. Πορφύριος χαρακτήρισε τον θάνατο «όχι μόνο το μεγαλύτερο αίνιγμα της ανθρώπινης ύπαρξης, αλλά και τον μεγαλύτερο εχθρό ολόκληρου του ανθρώπινου γένους και κάθε ανθρώπου ξεχωριστά», παραπέμποντας στα λόγια του Αποστόλου Παύλου ότι «ο τελευταίος εχθρός που θα καταργηθεί είναι ο θάνατος» (Α’ Κορινθίους 15:26).
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η χριστιανική πίστη δεν αντιμετωπίζει τον θάνατο ως οριστικό τέλος, αλλά ως πραγματικότητα που έχει νικηθεί από τον Χριστό. «Με τον θάνατό Του ο Χριστός νίκησε τον θάνατο και με την Ανάστασή Του από τους νεκρούς άνοιξε για καθέναν από εμάς τις πύλες της αιώνιας ζωής, τις πύλες της Βασιλείας του Θεού», ανέφερε.
«Ο Θεός μας δημιούργησε κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσή Του όχι για τον θάνατο, αλλά για τη ζωή, και μάλιστα για την αιώνια ζωή», πρόσθεσε, παραπέμποντας και στη μαρτυρία της Αγίας Γραφής: «Ο Θεός δεν δημιούργησε τον θάνατο ούτε ευχαριστιέται με την απώλεια των ζώντων».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη στάση της Εκκλησίας απέναντι στην κρίση του κάθε ανθρώπου, επισημαίνοντας ότι η Εκκλησία δεν αποφαίνεται οριστικά για την αιώνια τύχη κανενός, αλλά προσεύχεται για όλους και εναποθέτει την τελική κρίση στον Θεό.
«Γι’ αυτό η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν εκδίδει για κανέναν τελική απόφαση ως προς την αιωνιότητα, αλλά προσεύχεται αδιάκοπα για τον καθένα. Προσεύχεται, ελπίζει στο έλεος του Θεού και τα αφήνει όλα στην κρίση Εκείνου που μόνο γνωρίζει την καρδιά κάθε ανθρώπου και η κρίση του οποίου είναι η μόνη δίκαιη», υπογράμμισε.
Αναφερόμενος ειδικότερα στον στρατηγό Ράτκο Μλάντιτς, ο Πατριάρχης κ.κ. Πορφύριος σημείωσε ότι ήταν χριστιανός και ότι, σύμφωνα με τις μαρτυρίες των ιερέων που τον επισκέπτονταν, τα τελευταία χρόνια εξομολογούνταν και κοινωνούσε, ελπίζοντας στο έλεος και την αγάπη του Θεού.
«Σήμερα στεκόμαστε μπροστά στη σορό του δούλου του Θεού και αδελφού μας Ράτκο, του στρατηγού, για τον οποίο γνωρίζουμε ότι ήταν χριστιανός και για τον οποίο μαρτυρούν οι ιερείς που τον επισκέπτονταν ότι τα τελευταία χρόνια εξομολογούνταν και κοινωνούσε το Σώμα και το Αίμα του Χριστού, πιστεύοντας και ελπίζοντας στο έλεος και την αγάπη του Θεού, και ο οποίος τελικά εκοιμήθη κρατώντας στα στήθη του τον σταυρό του Χριστού», είπε χαρακτηριστικά.
Ο Πατριάρχης κ.κ. Πορφύριος αναφέρθηκε, ακόμη, στη θέση που κατέχει ο εκλιπών στη συλλογική μνήμη σημαντικού μέρους του σερβικού λαού, σημειώνοντας ότι το όνομά του «θα παραμείνει βαθιά υφασμένο στη μνήμη και στις προσευχές του μεγαλύτερου μέρους του σερβικού ορθόδοξου λαού».
Παράλληλα, έκανε λόγο για «ένα φοβερό χρονικό πλαίσιο — έναν τρομερό πόλεμο, μεγάλες δοκιμασίες, βαθιές πληγές και τραύματα, χαμένες πατρίδες, ζωές και τάφους», τονίζοντας ότι η προσευχή για τον εκλιπόντα συνδέεται και με την προσευχή για όλους όσοι έχασαν τη ζωή τους στον πόλεμο.
«Και γι’ αυτό, προσευχόμενοι σήμερα για την ψυχή του κεκοιμημένου, για την ψυχή του στρατηγού Ράτκο, ακολουθώντας το παράδειγμα του Χριστού του Κυρίου, προσευχόμαστε και για όλους εκείνους των οποίων οι ζωές έσβησαν σε εκείνον τον πόλεμο», ανέφερε.
Ο Προκαθήμενος της Εκκλησίας της Σερβίας κάλεσε, τέλος, τους πιστούς να στραφούν στην προσευχή, στην ειρήνη, στη μετάνοια και στην αλληλοκατανόηση, ζητώντας από τον Θεό να ενισχύσει όλους τους ανθρώπους ώστε να αντιμετωπίζουν ο ένας τον άλλον «πάντοτε και σε κάθε στιγμή με τα μάτια του Χριστού».
«Προσευχόμαστε με μία ψυχή, με έναν νου και με μία καρδιά υπέρ αναπαύσεως και της σωτηρίας του δούλου του Θεού Ράτκο, προσευχόμαστε ο Κύριος να του συγχωρήσει κάθε αμαρτία, γνωστή και άγνωστη, και να τον καταστήσει σε τόπο φωτεινό, σε τόπο χλοερό, σε τόπο αναπαύσεως, όπου δεν υπάρχει ασθένεια, λύπη ή στεναγμός, αλλά ζωή ατελεύτητη», ανέφερε.
Κλείνοντας την ομιλία του, ο Πατριάρχης κ.κ. Πορφύριος ευχήθηκε ο Θεός να χαρίσει παρηγοριά και ελπίδα αιωνίου ζωής στους οικείους του εκλιπόντος και σε όλους τους παρισταμένους, καταλήγοντας:
«Ας συγχωρήσει ο Κύριος την ψυχή του αδελφού μας Ράτκο, του στρατηγού, και ας είναι αιωνία η μνήμη του. Αμήν».
Την εκφορά τoυ σκηνώματος το οποίο απέχει 4,5 χιλιόμετρα από τον ναό ακολούθησαν, πεζή, χιλιάδες πολίτες. Κατά την διάρκεια της ταφής οι πολίτες χειροκροτούσαν, φωνάζοντας «Ήρωας, ήρωας!» ενώ άγημα του σερβικού στρατού έριξε τρεις τιμητικές βολές στο αέρα.
