Γέρων Εφραίμ Βατοπαιδινός: Ο Πατριάρχης Ηλίας όταν λειτουργούσε έλαμπε
Με αφορμή την εκδημία του Πατριάρχη Γεωργίας κυρού Ηλία Β΄, η εκπομπή “Επικαιρότητα” της Τετάρτης (18/3) στο ραδιόφωνο της Πεμπτουσίας με τη Μαρία Γιαχνάκη, παρουσίασε ειδικό αφιέρωμα για την πνευματική ακτινοβολία και την επιρροή του πνευματικού πατέρα και ηγέτη της Oρθόδοξης Eκκλησίας της Γεωργίας.
Ζωντανά στην εκπομπή μίλησε ο Kαθηγούμενος της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου, Γέροντας Εφραίμ, ο οποίος είχε επισκεφθεί πολλές φορές τον Πατριάρχη, ακόμη και τα τελευταία χρόνια της ασθένειάς του, και με τον οποίο συνδεόταν πνευματικά.
Στο στούντιο με τη Μαρία Γιαχνάκη κάθε Τετάρτη βρίσκονται και οι δημοσιογράφοι της Πεμπτουσίας και του Πρακτορείου «Ορθοδοξία», Δημήτρης Στρουμπάκος και Νικόλαος Ζαΐμης.
Αναλυτικά η συζήτηση με τον Γέροντα Εφραίμ:
Θέλω να καλησπερίσω τον Γέροντα Εφραίμ, Γέροντα, σας ευχαριστούμε πάρα πολύ που είστε κοντά μας σήμερα στο ραδιόφωνο της Πεμπτουσίας, την ευχή σας.
Του Κυρίου.
Ξέρω ότι είχατε μια δύσκολη μέρα σήμερα κι έχετε κι εμάς που σας ζητάμε πάντα να είστε κοντά μας αυτές τις στιγμές, αλλά νομίζω δεν θα μπορούσαμε να είχαμε σήμερα κάποιον άλλον εκτός από εσάς, διότι όπως είπα στην αρχή της εκπομπής, είχατε πολλές φορές έρθει σε επαφή τα τελευταία χρόνια με τον Πατριάρχη Γεωργίας. Θέλω όμως να ξεκινήσουμε, αν θυμάστε να μας πείτε, η πρώτη φορά νομίζω που είχατε ακούσει για τον Πατριάρχη ήταν όταν ο ίδιος είχε επισκεφθεί το Άγιο Όρος το 2004. Δεν τον είχατε βέβαια συναντήσει, αλλά είχε συμβεί κάτι με τον ίδιο τον Πατριάρχη, που το κρατήσατε μέσα σας και φαντάζομαι ότι από εκεί αρχίσατε να θέλετε να τον γνωρίσετε.
Οπωσδήποτε! Ήρθε ο Πατριάρχης μια επίσημη Πατριαρχική επίσκεψη στο Άγιο Όρος και αυτό που έκανε εντύπωση σε όλους μας και αυτούς που ήταν παρόντες και σε αυτούς που ήταν απόντες, ήταν ότι παρεκάλεσε όλους τους αντιπροσώπους των Ιερών Μονών να έρθουν όλοι εκεί που καθόταν και να σκύψει να τον ευλογήσουν. Οι αντιπρόσωποι από ταπείνωση ασφαλώς, είναι κάτι που δεν το σκέφθηκαν ποτέ, δεν τους το ζήτησε κάποιος άλλος, εδειλίασαν και λέει: «Ως Πατριάρχης σας δίνω εντολή να έρθετε να με ευλογήσετε, να με σταυρώσετε όλοι δηλαδή». Επήγαν μετά ένας έναςταπεινά ταπεινά και τον .. και πραγματικά μόλις το άκουσα, μου έκανε μεγάλη εντύπωση.
Δεν συμβαίνει κάθε μέρα αυτό η αλήθεια είναι,Γέροντα, με τους ανθρώπους.. ενδεχομένως γι’ αυτό. Εσείς όμως μετά από αυτήν την πρώτη φορά και αυτό που ακούσατε, μετά νομίζω από κάποια χρόνια, γύρω στα επτά χρόνια αν θυμάμαι καλά,πήγατε για πρώτη φορά στην Γεωργία.
Με κάλεσε το Πατριαρχείο και πήγα κι έκανα εκεί διάφορες ομιλίες, διάφορες συνάξεις μοναχών, ιερέων κλπ. και γνώρισα από κοντά τον Πατριάρχη. Τότε ήταν καλά και μας μιλούσε με πολλή αγάπη, με πολλή γλυκύτητα, με πολλή ευλάβεια συλλειτουργούσε. Και μάλιστα δεν θα ξεχάσω.. ήταν η Θεία Λειτουργία και πήγε πάνω στο σύθρονοπου πηγαίνουν οι Πατριάρχες και μετά που τελείωσε η Θεία Λειτουργία μου λέει: «Ήμουν στο σύθρονο και έβλεπα αυτές τις χιλιάδες του λαού που ήταν μέσα στο ναό της Αγίας Τριάδος [που είναι ο μεγαλύτερος ναός στην Γεωργία] και προσευχόμουν στον Χριστό με πολύ πόνο κι έλεγα Κύριε όλους αυτούς να τους γράψεις εν Βίβλω ζωής». Και μου έκανε εντύπωση το ενδιαφέρον το ποιμαντικό, για τον λαό του. Και να ξέρετε ότι ο Πατριάρχης αυτός είναι εκ των μόνων Πατριαρχών που είχε μεγάλη, καθολική αποδοχή από το ποίμνιό του, από όλη την χώρα. Λένε μερικοί ότι από 80 έως 90% ήταν η αποδοχή που είχε ο κόσμος στον Πατριάρχη.
Τί είναι αυτό πιστεύετε, Γέροντα, που ο κόσμος ο συγκεκριμένος, ο Γεωργιανός πιστός λαός ξεχώριζε στον Πατριάρχη κι είχε αυτήν την μεγάλη αποδοχή;
Ήταν η αγάπη του για τον λαό, γι’ αυτό επειδή πέρασε ο λαός αυτός από κομμουνισμό, κι αυτός ήταν Πατριάρχης και επί κομμουνισμού, κι εγώ από ότι κουβέντιασα μαζί του, παρακάλεσε τον Θεό κι είχε μια ισορροπία και κρατούσε κι επί κομμουνισμού μια ισορροπία μεταξύ του κράτους και της Εκκλησίας. Αυτό ήταν πάρα πολύ καλό, αυτό το οποίο πάντοτε τον έκαιγε, ήταν το ενδιαφέρον του για την πατρίδα του. Μάλιστα όταν πήγαμε στην Ρωσία και πήγαμε την Αγία Ζώνη, έτυχε να είναι κι αυτός εκεί προσκεκλημένος του Πατριάρχου Μόσχας.
Το 2011…
Ναι, το 2011 και εκεί πήγαμε να τον δούμε στο ιδιαίτερο κατάλυμα που ήταν και μας λέει: «Είμαι εδώ στην Ρωσία, σπούδασα στην Ρωσία κλπ. αλλά όμως πολύ ποθώ κι επιθυμώ να πάω στην πατρίδα μου, στον λαό τον δικό μου». Έτσι μας έλεγε και είδα ότι είχε ένα ποιμαντικό πόνο αυτός ο άνθρωπος, γι’ αυτό για να μειωθεί το δημογραφικό πρόβλημα, αυτός για αρκετά χρόνια στο τρίτο παιδί κάθε οικογενείας ήταν ανάδοχος ο ίδιος ο Πατριάρχης. Γι’ αυτό κι επειδή πάρα πολλοί τον αγαπούσαν κι ήθελαν να έχουν κουμπάρο τον Πατριάρχη και να τον έχουν νονό του παιδιού τους, έκαναν τρίτο παιδί και τέταρτο κλπ. για να έχουν ανάδοχο τον Πατριάρχη. Εξαιτίας αυτού χιλιάδες παιδιά γεννήθησαν, για την αγάπη του λαού προς τον Πατριάρχη.
Γέροντα, από τις επισκέψεις σας στην Γεωργία όλα αυτά τα χρόνια, θα μετρήσω από το 2011 και μετά και το 18 και το 22 και το 25 που έχετε πάει, και αυτές τις φορές όλες είχατε συναντήσει και τον ίδιο. Αλλά θεωρώ ότι κι από την επαφή που έχετε με τον πιστό λαό της Γεωργίας θα μπορούσατε ίσως να μας πείτε τώρα, αυτήν την καλλιέργεια που είχε ο λαός της Γεωργίας και αυτήν την αγάπη στο πρόσωπο του Πατριάρχη την βλέπατε εσείς στο ιεραποστολικό έργο που κάνετε όταν πηγαίνετε στην Γεωργία;
Βέβαια! Μα να σου πω ένα στιγμιότυπο και ένα ντοκουμέντο συνάμα: εμίλησα στο μεγαλύτερο πανεπιστήμιο της Γεωργίας στην Τυφλίδα και στο τέλος δέχθηκα ερωτήσεις από φοιτητές και μου λέει κάποιος φοιτητής: «Γέροντα, τώρα που θα πάτε στην Ελλάδα τί καλύτερο θα πείτε ότι σας άρεσε εδώ, ποιο κειμήλιο, ποιο; Κάτι να μας πείτε, τί σας άρεσε καλύτερα από την Γεωργία;» Και λέω κι εγώ: «Αν με ρωτήσουν οι Έλληνες τί σου έκανε εντύπωση πιο πολύ από όλα όσα είδες, θα πω ο Πατριάρχης Γεωργίας!» Κι έγινε χειροκρότημα και μια βοή, τίνα σας πω κι από αυτό φαινόταν πόσο αγαπούσαν τον Πατριάρχη.
Πάντως σαν άνθρωπος είχε μια γλυκύτητα, Γέροντα, νομίζω ο Πατριάρχης Γεωργίας, μια ευγένεια.
Σεβόταν πάρα πολύ τους Αγιορείτες, το Άγιο Όρος, και μάλιστα να πω και κάτι. Ήξερα ότι στην Γεωργία υπάρχει, που είναι δώρο από τον Βασιλέα Κωνσταντίνο τον Μεγάλο, οι δύο ήλοι που κάρφωσαν τον Χριστό στον Σταυρό. Και τον παρεκάλεσα τον Πατριάρχη, αυτά δεν τα βγάζειεύκολα. Του λέω: «Μακαριώτατε, θέλουμε να μας κάνετε μια χάρη, θέλουμε να προσκυνήσουμε τον ήλο, αυτόν που έχετε η Εκκλησία σας εδώ, που κάρφωσαν τον Χριστό στον Σταυρό». Κι αμέσως πήγε ο ίδιος και άνοιξε εκεί το μεγάλο κουτί που τον είχε και μας τον έφερε να τον προσκυνήσουμε κι ευωδίαζε. Και ξέρετε, ο ήλος ήταν από σίδερο κι ευωδίαζε ο ήλος διότι ακριβώς ήταν αυτό που κάρφωσαν τον Χριστό. Μετά που μας έβγαλε και τον προσκυνήσαμε, καθίσαμε μαζί του και λέει: «Γέροντα, να σου πω κι ένα όραμα που είδα. ΟΣτάλιν ήταν Γεωργιανός κι επειδή πολέμησε πολύ την Ορθοδοξία, προσευχόμουν πολύ γι’ αυτόν. Μια φορά τον είδα σε όραμα και μου είπε: Μακαριώτατε, πολύ σε ευχαριστώ που προσεύχεσαι για μένα, γιατί έχω πολλή ανάγκη την προσευχή σας» και μας το έλεγε και μου έκανε εντύπωση.
Αυτές είναι στιγμές πολύ ιδιαίτερες, Γέροντα, που μας περιγράφετε…
Κι ένα άλλο που μου έκανε εντύπωση, καθόταν το βράδυ στο μπαλκόνι του Πατριαρχείου, ήταν καλοκαίρι κι έβλεπε απέναντι έξω από την πόλη της Τυφλίδας ένα φως συνεχώς που ερχόταν από τον ουρανό. Επειδή το είδε πολλές φορές, λέει σε κάποιον: «Πρέπει να πάμε εκεί που βλέπω το φως, τίγίνεται…» Και πήγαν εκεί και έσκαψαν λίγο και βρήκαν μια εικόνα της Παναγίας. Εκεί σε αυτό το μέρος που είδε το φως ο Πατριάρχης, έκτισαν μια μεγάλη εκκλησία της Παναγίας. Δηλαδή αυτός ο άνθρωπος έχει φήμη Αγίου, για μένα είναι όντως Άγιος και θα δείτε η Εκκλησία πολύ σύντομα θα τον αγιοκατατάξει αυτόν τον άνθρωπο.
Γέροντα, θέλω να σας κάνω μια ερώτηση λίγο δύσκολη για μένα να την κάνω, αλλά θα σας ρωτήσω, μια απλή ερώτηση βεβαίως κατά τα άλλα. Αναπληρώνεται το πνευματικό κενό από την αποχώρηση ενός μεγάλου πνευματικού πατέρα,όπως είναι τώρα ο Πατριάρχης Γεωργίας;
Ακούστε, είναι αλήθεια ότι αυτοί οι άνθρωποι είναι αναντικατάστατοι ανθρωπίνως, αλλά η Χάρις του Θεού, ο Χριστός που είναι Κεφαλή της Εκκλησίας, βλέπετε κι ο Οικουμενικός μας Πατριάρχης ο οποίος σεβόταν πάρα πολύ τον Πατριάρχη της Γεωργίας τον μακαριστό Ηλία, και μπορώ να σας πω και Πάπες ακόμα, ο Πάπας Φραγκίσκος από ότι ξέρω και ο Πάπας Ιωάννης Παύλος κι αυτός ακόμα ο Αρχιεπίσκοπος Καντερμπουρι είχαν σε μεγάλη ευλάβεια τον Πατριάρχη Ηλία. Κι όπως είπε ο Οικουμενικός Πατριάρχης στην εξόδιο ακολουθία του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου στην Αλβανία και μάλιστα το είπε με ένα έντονο τρόπο, ότι είναι ο αναντικατάστατος Αναστάσιος, όντως ανθρωπίνως έτσι είναι! Κι εμείς αν μιλήσουμε, θα πούμε ότι ο Πατριάρχης Ηλίας είναι αναντικατάστατος, αλλά ξέρουμε ότι έφυγαν όλοι.. Χρυσόστομοι, Βασίλειοι, Απόστολοι Παύλοι, οι Απόστολοι όλοι και βλέπουμε ότι η Εκκλησία του Χριστού ζει και θριαμβεύει και συνεχίζει το έργο της. Έτσι και τώρα θα συνεχίσει η Εκκλησία του Χριστού και με τον διάδοχο του αειμνήστου Πατριάρχου Ηλία.
Οπότε ουσιαστικά το μέλλον της Εκκλησίας της Γεωργίας παραμένει στα χέρια του Θεού, εννοείται αυτό, μετά την αποχώρηση του Πατριάρχη Γεωργίας και νομίζω ότι κάθε άνθρωπος, Γέροντα, κάθε πνευματικός πατέρας όπως ήταν ο Πατριάρχης Γεωργίας αφήνει σίγουρα την παρακαταθήκη του,μέσα σε αυτήν υπάρχουν κι όλα τα γραφόμενα για τους επόμενους. Οπότε θεωρώ ένας τέτοιος ηγέτης θα είχε εκπαιδεύσει και καλλιεργήσει τα πνευματικά του τέκνα για να συνεχίσουν το έργο του, έτσι δεν είναι;
Οπωσδήποτε πάρα πολλοί Επίσκοποι, χειροτόνησε όλους τους Επισκόπους, σχεδόν όλους τους χειροτόνησε ο ίδιος, 45 χρόνια Επίσκοπος και 40 Πατριάρχης νομίζω…
Ναι, 49… φανταστείτε, Γέροντα, εσείς τα ξέρετε αυτά γιατί έχετε πάει πολλές φορές στην Γεωργία, φαντάζεστε τί έχει να γίνει στην Γεωργία αυτές τις μέρες
Είχε άλλα χαρίσματα ο μακαριστός Πατριάρχης που τα βλέπατε στο πρόσωπό του;
Καταρχήν, έλαμπε ολόκληρος όταν λειτουργούσε, ήταν πολύ φιλάνθρωπος, πολύ φιλόχριστος, πολύ φιλάδελφος, είχε μόνιμη θυσιαστική διάθεση για τον καθένα.
Την Κυριακή θα γίνει η εξόδιος ακολουθία…
Ήδη λέει χιλιάδες κόσμου βρίσκονται έξω από τον Καθεδρικό ναό της Αγίας Τριάδος.
Όντως είναι ένα μεγάλο γεγονός, ένας μεγάλος πνευματικός συναγερμός και νομίζω ότι και ο θάνατος του Πατριάρχη θα φέρει και μια ευλογία στην πατρίδα του. Διότι όπως οι ενάρετοι άνθρωποι που τους ζήσαμε εδώ, όπως ο Γέροντας Ιωσήφ που του έλεγα: «Ξέρεις, Γέροντα, θα φύγεις και θα μας αφήσεις…» Μου λέει: «Παιδί μου, μη φοβάσαι, αν βρω παρρησία, θα σε βοηθώ πιο πολύ από κει που θα είμαι». Έτσι νομίζω κι αυτοί κι ο Πατριάρχης Ηλίας θα βοηθά πιο πολύ από εκεί που θα είναι την πατρίδα του, την χώρα του και την Εκκλησία του.
Αμήν, Γέροντα! Θέλω να σας ευχαριστήσουμε πάρα πολύ για τον χρόνο που βρήκατε να σας έχουμε σήμερα στην εκπομπή μας…
Ακούστε σε podcast ολόκληρη την εκπομπή «Επικαιρότητα στην Πεμπτουσία» της Τετάρτης 18ης Μαρτίου 2026:
Η εκπομπή «Επικαιρότητα στην Πεμπτουσία» μεταδίδεται κάθε Τετάρτη, στη 13:30, στο διαδικτυακό ραδιόφωνο Pemptousia FM.
Στην εκπομπή θα μπορείτε να ενημερώνεστε για γεγονότα που απασχολούν την κοινωνία, την Εκκλησία, την πολιτική, καθώς και γενικότερα τον παγκόσμιο χάρτη. Στην εκπομπή θα γίνεται επίσης ανασκόπηση στα γεγονότα της εβδομάδας με ρεπορτάζ, σχόλια, αναλύσεις και συνεντεύξεις.
Βρείτε όλες τις προηγούμενες εκπομπές σε podcast στον σύνδεσμο: epikairothta.castos.com
H αναδημοσίευση του παραπάνω άρθρου ή μέρους του επιτρέπεται μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το ORTHODOXIANEWSAGENCY.GR με ενεργό σύνδεσμο στην εν λόγω καταχώρηση.
Ακολούθησε το ORTHODOXIANEWSAGENCY.gr στο Google News και μάθε πρώτος όλες τις ειδήσεις.
